Het zijn hoogdagen voor de boekenwurmen onder ons. Jolien Janzing en Lieve Blancquaert maakten voor de krant De Standaard een overzicht van tien interessante homoboeken. Zeer handig, als je van homoboeken houdt!
In het fantastische nieuwe boek Mannenliefde laat Jolien Janzing tien bekende Vlaamse en Nederlandse homostellen openhartig hun liefdesverhaal vertellen. Waargebeurd dus, en met een portretfoto van Lieve Blancquaert als extra bewijs van journalistieke echtheid. Dit soort boek lijkt een primeur te zijn, maar in de fictie is liefde tussen mannen al een thema sinds Plato en Petronius. Peter Jacobs zet voor DSL tien mannenliefdeboeken op een rij. Het is een persoonlijke keuze uit zijn bibliotheek: van overbekende meesterwerken tot misschien onterecht vergeten meesterwerkjes. Met excuses aan de fans van Gerard Reve, David Leavitt en Armistead Maupin.
Een soort homoseksuele versie van Lady Chatterley’s lover: liefde tussen mannen die gecompliceerd wordt door klassenverschillen in het geconstipeerde Groot-Brittannië van net na Victoria. De schrijver van A passage to India hield deze roman uit 1913-'14 geheim tot aan zijn dood, want hij was onder meer beducht voor de reacties op het happy end dat hij per se in het boek wou. 'Publiceerbaar - maar de moeite waard?' schreef Forster laconiek op het manuscript. Maurice werd postuum gepubliceerd. Ondertussen is de roman wereldwijd een icoon van gay literature.
2 |'Les mauvais anges', 1955 Eric Jourdan
Meteen verboden na de publicatie en dertig jaar lang uit de aandacht van het grote publiek verdwenen. Onwaarschijnlijk genoeg geschreven door een zestienjarige Fransman.
De ontdekking en de verkenning van de liefde door twee vijftienjarige jongens verwerkt Jourdan in Gevallen engelen tot een passioneel, dweperig verhaal in een poëtische stijl - ideale lectuur om passages aan te strepen die je persoonlijk aangrijpen. Sensueel, heftig en tragisch, zo verscheurend kan adolescentenromantiek zijn. De raadselachtige auteur, die nog steeds actief is, werd later geadopteerd door de schrijver Julien Green.
3 |'Handlangers', 1985 Willem Bijsterbosch
'Een avondvullende novelle' of 'een broeierig jongenssprookje' van een Nederlandse schrijver die met de noorderzon verdwenen lijkt. Willem Bijsterbosch schreef in de jaren 1980 en 1990 enkele sterke korte romans waarvan de titels intrigerend het thema - mannenliefde en afhankelijkheid - verraden. Van een knecht, In opdracht, De opzichter, Van de wachters… De personages keren terug en evolueren, maar Handlangers is de beste introductie tot de 'reeks' en gaat over de liefde tussen een Berlijnse en een Haagse jongen. Prachtige, verslavende stijl. Een oeuvre dat een revival verdient.
4 |'The swimming-pool library', 1988 Alan Hollinghurst
Deze magistrale debuutroman is ondertussen een klassieker in gay literature, ook al houdt de Britse auteur niet van dat stempel. The swimming-pool library (vertaald als De zwembadbibliotheek)is het briljant geschreven en subtiel opgezette verhaal van de vriendschap tussen een promiscue jonge aristocraat en een oude Lord op zoek naar een biograaf. Decor: Groot-Brittannië net voor het aidstijdperk. Zoals de andere boeken van Hollinghurst is dit werk onmogelijk samen te vatten en vaak te herlezen vanwege de gelaagdheid van het verhaal.
5 |'A home at the end of the world', 1990 Michael Cunningham
Net als Alan Hollinghurst is de Amerikaan Michael Cunningham een weinigschrijver en heeft hij liever niet het etiket gay op zijn boeken. Toch zijn verhoudingen tussen mannen belangrijke ingrediënten in zijn brede, diepgravende verhalen. In Huis aan het einde van de wereld gaan twee jeugdvrienden uiteindelijk met een excentrieke vriendin samenwonen in New York. Ze willen samen een kind opvoeden. Bij Cunningham gaat het steeds over de breekbaarheid én de sterkte van (on)gewone liefdes- en familiebanden.
6 |'Kartonnen dozen', 1991 Tom Lanoye
Over Kartonnen dozen van Tom Lanoye is alles al gezegd. 'Het verhaal van een banale liefde en haar verterende kracht' blijft na bijna twintig jaar ontroerend, herkenbaar, hilarisch soms. Dit boek zette homoseksualiteit als vanzelfsprekend onderwerp op de kaart van de Vlaamse literatuur.
7 |'Profane friendship', 1994 Harold Brodkey
Roman van een virtuoos Amerikaans verhalenschrijver die nooit zijn magnum opus af kreeg, maar ondertussen wel parels afleverde. Profane friendship (vertaald als Profane vriendschap) was zo'n tussendoortje of achterafje, geschreven in opdracht van het Consorzio Venezia Nuova, dat de Dogenstad van het water wil redden. Het boek ontleedt de liefde van de zoon van een Amerikaanse schrijver voor een Venetiaan, met de Tweede Wereldoorlog als stoorzender en een decadente stad als onovertroffen decor. Voor traaglezers die graag zinnen degusteren.
8 |'De brief die Rosie vond', 1997 Bart Moeyaert
Een kleine diamant, van het soort dat Bart Moeyaert meesterlijk kan slijpen. Een klein meisje vindt op straat een liefdesbrief, geadresseerd 'Aan mijn hart'. De brief blijkt van een man aan een man gericht te zijn. Eenvoudig, maar intens, zodat het kinderen kan intrigeren en volwassenen boeit. Een buitenbeentje in deze lijst.
9 |'Jongens onder elkaar', 2006 Dré Steemans
Dré Steemans, alias Felice Damiano, leverde zijn bijdrage aan de Vlaamse homoliteratuur door in 2006 een geromantiseerde autobiografie over zijn internaatsjaren bij de paters te publiceren. De coming of age van een jonge homo in het katholieke Vlaanderen van de jaren 1960 is bijzonder toegankelijk. Een eerlijk boek dat enige literaire kwaliteiten heeft en meer aandacht had mogen krijgen, en dat nu zeker, na de veel te vroege dood van de auteur, een kleine cultstatus verdient. Het bewijst dat Steemans veel meer was dan een typetje.
10 |'Het lichaam bestaat niet', 2009 Willem Melchior
Het zinderende werk van de Nederlander Willem Melchior is inhoudelijk misschien voor gevorderden, maar het is ook van zo'n literaire schoonheid dat het alle lezers kan bekoren. Narcisme, masochisme, verlangen en genot worden zorgvuldig met woorden uit- en aangekleed. Het lichaam bestaat niet is zowat zijn verzameld werk tot nog toe. Begin met het debuut, De roeping van het vlees, een verhalenbundel die de recensenten in 1992 verblufte. De vergelijking met Reve lijkt onvermijdelijk, maar Melchior is sterker.
bron: De Standaard (JOLIEN JANZING & LIEVE BLANCQUAERT)
